Moment w którym dziecko przekracza próg przedszkola jest niezwykle ważnym wydarzeniem w życiu całej rodziny. Pierwsze dni września zwane adaptacją to okres trudny zarówno dla dzieci, ich rodziców jak i nauczycieli. Rodzice niepewni, zatroskani zastanawiają się, czy dziecku będzie dobrze w nowym miejscu, czy zostanie obdarzone należytą opieką oraz czy będzie czuło się bezpiecznie i komfortowo?
Dzieci, wystraszone obcym miejscem i nową sytuacją reagują w sposób indywidualny. Niektóre adaptują się szybko i bez większych problemów akceptują nowe otoczenie, inne znów gwałtownie wyrażają swój sprzeciw dając upust emocjom, płacząc i krzycząc. Jest jeszcze trzecia grupa dzieci, które przybierając smutną lub obojętną minę zamykają się w „bezpiecznej skorupce” i alienują od otaczających je nowych twarzy, dźwięków, zapachów czy przedmiotów.
W tych pierwszych wrześniowych dniach bardzo ważną rolę odgrywa nauczyciel, który niesie pomoc zarówno dzieciom jak i rodzicom aby spokojnie przetrwać czas adaptacji. Jego głównym zadaniem jest przekonanie i uspokojenie rodziców, że ich pociechy chronione są przez „parasol” profesjonalizmu, wiedzy i zaangażowania całego przedszkolnego personelu oraz zapewnienie dzieciom najlepszych warunków dla łatwej i możliwie szybkiej adaptacji w przedszkolu.
Dotychczasowe życie małego przedszkolaka ogromnie się zmienia poprzez wiele nowych i nieznanych dotąd sytuacji tj. odseparowanie od rodziców na kilka godzin, nieznajome twarze, nowe pomieszczenia, duża liczba rówieśników, hałas, odmienny tryb dnia, inne potrawy, nowe łóżeczko, dostosowanie się do panujących w przedszkolu zasad. Jest to bardzo trudne. Warto zatem umożliwić dziecku posiadanie czegoś co będzie namiastką „domowej przystani”. Może to być np. ulubiona maskotka, która będzie towarzyszyła dziecku w przedszkolu. Dzięki jej przytuleniu dziecko odczuje poczucie bezpieczeństwa i przypomni sobie swój dom. Warto również zapoznać dziecko z pracownikami i pomieszczeniami przedszkola. Doskonałą okazją do tego są dni adaptacyjne organizowane w przedszkolu przed nowym rokiem szkolnym. Dziecko dzięki wspólnej zabawie z mamą i tatą w przedszkolu poczuje się w nim spokojnie i bezpiecznie. Nowe miejsce przestanie już oznaczać obce i nieznane. Nauczyciel również zadba o miłą, przyjazną i ciepłą atmosferę. To również ważny element bezpieczeństwa.
Istotną rolę w pierwszych dniach odgrywa też rozmowa z dziećmi o tym, jak będzie wyglądał dzień w przedszkolu. Stałe rytuały, piosenki, rymowanki rozpoczynające każdy kolejny etap dnia np. piosenka na powitanie, piosenka przed czytaniem książki, rymowanka przed posiłkiem czy odpoczynkiem na pewno dużo ułatwi. Pierwsze tygodnie w przedszkolu obfitują w zajęcia i zabawy integrujące grupę. Służą one wzajemnemu poznaniu się, uczą komunikowania swoich problemów i potrzeb.
Kolejnym ważnym etapem jest zapoznanie z zasadami panującymi w grupie (np. zakaz bicia, słuchanie tego co mówi pani, dbanie o zabawki, dzielenie się zabawkami, sprzątanie zabawek po skończonej zabawie). Ważne jest również wdrażanie dzieci do właściwego reagowania na umówione sygnały oraz zachęcanie do udziału w proponowanych zabawach .
Początki bywają trudne. Adaptacja w przedszkolu to okres intensywnych emocji. Nie jest łatwo przewidzieć reakcje dzieci. Należy pamiętać, że każde dziecko przechodzi proces adaptacji w swoim tempie i na swój sposób. Rolą rodzica jest wsparcie i towarzyszenie dziecku w tym intensywnym czasie oraz pomoc w tworzeniu obrazu przedszkola jako bezpiecznego miejsca, gdzie dziecko może czuć się spokojne i swobodne. Być może wszystkie te trudności nie będą miały miejsca, a sam pobyt naszego dziecka będzie wspaniałą zabawą i mile spędzonym czasem.
Bibliografia:
*Książka Nauczyciela „Dzieciaki w akcji- trzylatki” (wyd. Nowa Era)
*https://psychoterapia.plus/adaptacja-dziecka-w-przedszkolu
Opracowała: Paulina Bylak